Су есебінің жаңа ережелері 2026 жылғы 9 қарашадан бастап: тұрғындар үшін не өзгерді
2026 жылғы 23 қазанда ҚР Өнеркәсіп және құрылыс министрлігі № 538 бұйрықты бекітті. Ол су есептеу құралдары мен жүйелерін таңдау, монтаждау және пайдалану қағидаларына өзгерістер енгізеді. Өзгерістер 2026 жылғы 9 қарашада күшіне енеді. Олардың тұрғындар, ПИБ және құрылыс салушылар үшін нені білдіретінін түсіндіреміз.
Жұмыс істеп тұрған есептегішті ауыстыру керек пе?
Жоқ. Қағидалар күшіне енгенге дейін орнатылған және салыстырып тексеруден өткен жұмыс істеп тұрған есептеу құралдары тозғанға немесе істен шыққанға дейін жұмыс істей береді. Бұл деректерді берудің басқа хаттамалары бар есептегіштерге де қатысты: оларды қызмет ету мерзімі аяқталғанша пайдалануға болады.
Қашықтан деректер беретін есептегіш қашан қойылады
Алғаш орнатқанда, сондай-ақ есептегішті ауыстырғанда — егер ол салыстырып тексеруден өтпесе, толық тозса немесе істен шықса. Тұрғын үйлерде бұл пәтерлік есептегіштерге де қатысты.
Қандай байланыс технологиясын таңдау керек?
Қағидалар деректерді қашықтан берудің нақты технологиясын белгілемейді. Ең бастысы — құрылғы көрсеткіштерді беруі, су жеткізушінің ақпараттық жүйесімен үйлесімді болуы және қағидалар талаптарына сәйкес келуі.
Заманауи су есептегіші не істей алуы керек
- су көлемін үздіксіз өлшеп, көрсетуі;
- заңнамада көзделген жағдайларда көрсеткіштерді қашықтан беруі;
- оқиғаларды тіркеуі: батарея зарядының төмендеуі, кері ағын, сыртқы әсер (мысалы, магнит);
- көрсеткіштерді орнында алуға мүмкіндік беруі.
Батареяны кім ауыстырады және одан кейін салыстырып тексеру қажет пе
Кепілдік мерзімі ішінде қуат элементтеріне қызмет көрсетуді және оларды ауыстыруды өндіруші (жеткізуші) немесе ол шарт бойынша уәкілеттік берген ұйым жүргізеді.
Батареяны ауыстырғаннан кейін кезектен тыс салыстырып тексеру қажет емес, егер бір мезгілде:
- ауыстыру өндіруші көздеген бөлек (дербес) бөлікте жүргізілсе;
- өлшеу механизміне әсер етілмесе және метрологиялық сипаттамалар өзгермесе;
- салыстырып тексеру таңбасының бедері мен қорғаныс пломбалары сақталса.
Егер ауыстыру жөндеумен, механизмді ашумен немесе таңба мен пломбаларды бұзумен байланысты болса — құрылғыны қайта салыстырып тексеру қажет болады.
АКВА су есептегіштерінде батареяны ауыстыру үшін құрылғыны ашу керек, сондықтан ол әрқашан салыстырып тексерумен бірге авторландырылған сервис орталығында жүргізіледі. Осыдан кейін есептегіш қайтадан салыстырып тексерілген болады және көрсеткіштерді береді.
Есептегішке кім жауап береді
- есептегіш тұрғынның меншігінде болса — пайдалануды, салыстырып тексеруді және деректерді беруді тұтынушының өзі қамтамасыз етеді;
- есептегіш су жеткізушінің балансында болса — жеткізуші;
- үй әлі салынып жатса — пайдалануға бергенге дейін тапсырыс беруші немесе құрылыс салушы;
- жеткізушінің балансында тұрмаған жалпы үйлік есептегіш — кондоминиумды басқару органы (ПИБ).
Қашықтан деректер беретін есептегіштерді пайдалануға су жеткізуші жібереді. Есептеу тораптарын монтаждауды қажетті рұқсаттары бар ұйымдар жүргізеді.
Есептегішті қазір таңдасаңыз, бұл нені білдіреді
Егер есептегішіңіз сынса, салыстырып тексеруден өтпесе немесе құрылғыны алғаш қойып жатсаңыз — көрсеткіштерді қашықтан беретін, оқиғаларды тіркейтін және су арнаңыздың жүйесімен үйлесімділігі расталған модельді таңдаңыз. Радиомодулі бар АКВА су есептегіштері көрсеткіштерді автоматты түрде береді, магниттік әсерді тіркейді және Қазақстанда шығарылады (СТ-KZ сертификаты).
Қайдан сатып алуға болады — «Қайдан сатып алу керек» бетінде немесе сату бөлімінде: +7 778 007 56 01.
Жиі қойылатын сұрақтар
Жаңа ережелер қай күннен бастап қолданылады?
2026 жылғы 9 қарашадан бастап.
Барлығы есептегіштерді «ақылды» есептегішке ауыстыруға міндетті ме?
Жоқ. Жұмыс істеп тұрған, салыстырып тексерілген есептегіштер тозғанға немесе істен шыққанға дейін жұмыс істей береді.
Ережелер NB-IoT немесе LoRaWAN талап ете ме?
Жоқ. Деректерді қашықтан берудің нақты технологиясы ережелермен белгіленбейді.
Батареяны ауыстырғаннан кейін салыстырып тексеру қажет пе?
Егер батарея өндіруші көздеген бөлек бөлікте, өлшеу механизміне әсер етпей және таңба мен пломбаларды бұзбай ауыстырылса — қажет емес. АКВА есептегіштерінде батареяны ауыстыру үшін құрылғыны ашу керек, сондықтан ол салыстырып тексерумен бірге жүргізіледі.
Ережелер жеке ұңғымасы бар жеке үйлерге қатысты ма?
Жоқ. Талаптар елді мекендердің орталықтандырылған желілеріне қосылмаған жүйелерге қолданылмайды.